Op 2 november 2026 - de eerste maandag van november, om 12.00 uur, direct na het klinken van de landelijke sirene - is het tijd voor de tweede DBE Research Break. Annemarie Weersink, docent-onderzoeker bij Saxion, vertelt in dit webinar over haar onderzoek naar oververhitting van woningen en hoe zij studenten hierbij betrekt. Je kunt je nog tot en met 1 november aanmelden. Lees meer >>

Een complete bouwaanvraag maken met ai. Het kan. Lector Duurzaam bouwen met BIM, Christoph Maria Ravesloot, startte de eerste DBE Research Break met een voorbeeld dat onderstreept hoe snel de ontwikkelingen in ai gaan. Zijn boodschap: ai zal het werk niet volledig overnemen, maar de manier waarop bouwprofessionals hun werk doen, zal wel veranderen. Aandacht voor de ai-volwassenheid en de verschillende dimensies daarbij, is gewenst om dit goed te laten verlopen. Lees meer >>

Op dinsdag 3 november 2026 is het weer tijd voor de jaarlijkse DBE-docentendag, een dag vol inspiratie, kennisdeling en ontmoeting voor docenten in het hbo-domein built environment. Dit jaar staat de dag in het teken van motiverend onderwijs voor de nieuwe generatie studenten. Met daarbij zeker ook aandacht voor veranderingen in het onderwijs door ai. Lees meer>>

Het Nationaal Lectorenplatform Gebouwde Omgeving (NL-GO) start dit jaar een nieuw initiatief in samenwerking met DBE: de DBE Research Breaks. Deze online lunchlezingen over actueel onderzoek in de gebouwde omgeving worden gehouden op de eerste maandag van de maand, om 12.00 uur, direct na het klinken van de sirene. De eerste Break is op 5 oktober 2026. Lees meer >>

Werken in de gebouwde omgeving vraagt méér dan alleen technische vaardigheden. De toegenomen complexiteit van projecten stelt andere eisen aan toekomstige professionals en daarmee aan het onderwijs. Tijdens de DBE-stichtingsraad-tweedaagse 2026 was dit een belangrijk onderwerp van gesprek. Lees meer >>

Op 19 juni 2026 organiseert DBE de eerste van een reeks AI-Deepdive sessies. Doel van de sessies is om domeinbreed en samen met het werkveld kennis uit te wisselen over de nieuwste AI-toepassingen in de BE-beroepspraktijk en dit te verhalen naar toepassingen in het BE-onderwijs. Per sessie ligt de focus op een specifieke rol of taak. Lees meer >>

Op 23 februari 2026 brachten Arno Visser, voorzitter van Koninklijke Bouwend Nederland, en Maurice Limmen, voorzitter van de Vereniging Hogescholen, een bezoek aan de HAN academie Built Environment. Bij het werkbezoek stond de samenwerking tussen onderwijs en beroepspraktijk centraal. Lees meer >>

Op 13 november vond de DBE-docentendag 2025 plaats in de Fokker Terminal in Den Haag, parallel aan de Future Builders Day en de Onderwijsdag van de docenten MBO-Techniek en Gebouwde omgeving. Het DBE-programma stond in het teken van AI. Met meerdere sprekers uit de beroepspraktijk, interactieve sessies door DBE-docenten en de resultaten van de AI-challenge, bood de dag volop inspiratie voor AI-toepassingen in het BE-onderwijs. Lees meer >>

Tijdens de DBE-docentendag op 13 november 2025 presenteerden de vier genomineerden van de DBE-AI-challenge hun inzendingen. Vervolgens was het aan de aanwezigen om een winnaar te kiezen. Het werd een nek-aan-nek race tussen ‘Bruggenanalyse met AI als copiloot’ van Peter van de Stroet van Windesheim en ‘Fictief ontwerp voor bouwkundige uitwerking’ van Petra van Diesfeldt van de Hogeschool van Amsterdam. Lees hier wie gewonnen heeft >>

Dit jaar staat de DBE-docentendag in het teken van AI. In het verlengde ervan is een AI-challenge georganiseerd. De uitdaging: maak een lesopdracht waarbij het gebruik van AI niet verboden, maar juist de bedoeling is. Tijdens de docentendag wordt de winnaar gekozen. Een commissie met vertegenwoordigers uit beroepspraktijk en onderwijs heeft alvast een voorselectie gemaakt. Benieuwd naar die selectie? Lees verder >>

De focus van de DBE-docentendag 2025 ligt op AI. Ook in het middagprogramma is hiervoor veel aandacht. Maar je kunt je desgewenst ook even op iets anders focussen. Van te voren opgeven voor de sessies is niet nodig. Je kunt hier wel vast meer lezen over de inhoud van de sessies >>

Heb jij een uitdagende, leerzame en/of verrassende AI-lesopdracht die kan worden gebruikt in een DBE-opleiding? Doe mee aan de DBE-AI-challenge en maak kans op de hoofdprijs van 250 euro! Voor de wedstrijd zijn we op zoek naar lesopdrachten waarbij het gebruik van AI niet verboden, maar juist de bedoeling is. Dat kunnen ontwerpopdrachten zijn, het schrijven van een offerte, het bestuderen van een bestek en nog veel meer. Lees meer >>

Ben jij er ook bij op 13 november in de Fokker Terminal in Den Haag? Het belooft weer een prikkelende en inspirerende dag te worden, met volop aandacht voor de laatste ontwikkelingen op het gebied van AI! Nieuw dit jaar is dat we de DBE-docentendag parallel organiseren met de onderwijsdag van de MBO-sector Techniek en Gebouwde Omgeving en de Future Builders Day. Het programma biedt ruimte om mee te doen aan zowel DBE-specifieke sessies als aan gemengde sessies. Lees meer>>

De landelijke campagne Civiele Helden krijgt een vervolg. De campagne begon in 2023 als initiatief van DBE met als doel de bekendheid van civiele techniek onder jongeren te vergroten. Wat begon binnen het hbo, groeide uit tot een breed gedragen campagne waarin ook universiteiten en het werkveld actief meebewegen. Lees meer >>

Als het gaat om grote uitdagingen in de gebouwde omgeving, doet Terschelling niet onder voor de rest van Nederland. Van woningnood tot een enorme renovatie van de infrastructuur, stikstofproblematiek en het omgaan met klimaatverandering, het speelt allemaal. Een prima plek dus voor de jaarlijkse tweedaagse van de DBE-stichtingsraad. Tijdens presentaties en rondleidingen kwamen diverse lokale uitdagingen voorbij. Daarnaast kwamen de uitdagingen in het DBE-onderwijs aan bod. Lees meer >>

De DBE-docentendag 2025 vindt plaats op donderdag 13 november, in de Fokker Terminal in Den Haag. Het wordt een gecombineerde bijeenkomst met de Future Builders Day van BouwendNederland en de docentendag van de mbo-sector Techniek en Gebouwde Omgeving. Lees meer >>

Er staat weer van alles op het programma tijdens de werksessies op de DBE-docentendag. Ga jij in gesprek over sociale en maatschappelijke uitdagingen in de built environment? Wil je kennis maken met open source BIM applicaties Bonsai en Blender? Of liever The Line in 3D verkennen? Het kan allemaal tijdens het middagprogramma van de DBE-docentendag bij BUAS. Lees meer >>

Krijgen jongeren meer invloed op wat en waar we bouwen? Kiezen we voor een miljoen bomen in plaats van een vliegveld? Worden vliegende auto’s de nieuwe fatbikes? Niemand kan de toekomst voorspellen. Erover nadenken kan wel. En dat gaan we zeker doen tijdens de DBE-docentendag op 28 november bij BUAS in Breda!

De tweedaagse van 2024 bracht de stichtingsraad van DBE naar Utrecht. En dat betekende natuurlijk aandacht voor het spoor. Maak ook voor de (binnen)stad en de vele nieuwe en oude elementen daarin. Daarnaast was er tijd om met elkaar te reflecteren op inhoud en opzet van het DBE-onderwijs. Diner en overnachting vonden plaats in het herbestemde gebouw van de oude rechtbank en voormalig klooster in het centrum van Utrecht. Lees meer >>

Hoe ziet de toekomst van de gebouwde omgeving eruit en wat betekent dat voor het DBE-onderwijs? Niemand kan het precies voorspellen. Erover nadenken kan wel. Moet wel. De DBE-docentendag 2024 staat daarom in het teken van de toekomst. Met in de ochtend inspirerende visies op de verre toekomst en in de middag werksessies met focus op de nabije toekomst. Lees meer >>

In het najaar van 2023 zijn de beelden uit de campagne ‘Civiele Helden’ verspreid via social media. Daarmee zijn miljoenen mensen bereikt: via TikTok zijn de korte filmpjes meer dan 6 miljoen keer bekeken. Op Facebook, Instagram en YouTube nog eens ruim een miljoen keer. Binnenkort start een korte tweede ronde. Lees meer >>

“Als je niet kiest, word je niet gekozen” en “Samen doen, begint met elkaar kennen”. Het zijn enkele uitspraken die werden gedaan tijdens de eerste intervisiesessie over de verbinding praktijkgericht onderzoek en onderwijs, met managers, directeuren en lectoren in het domein. Lees meer >>

Vanaf vandaag kunnen jongeren en hun ouders beelden uit de 'Civiele Helden' campagne tegenkomen op social media. Hogescholen die de opleiding civiele techniek aanbieden, werkten samen aan de realisatie van de campagne, die bedoeld is om de naamsbekendheid te vergroten en te laten zien wat civiele techniek eigenlijk is. Lees meer >

Zeven van de negen hogescholen die de bachelor civiele techniek aanbieden, kiezen ervoor om de nadere vooropleidingseisen voor havo en vwo in studiejaar 2024-2025 niet van toepassing te laten zijn. Ontwikkelingen in werkveld en in het hbo zelf vormen aanleiding voor deze wijziging. Lees meer >

Terwijl het studiejaar van 2023-2024 nog moet beginnen, wordt al hard gewerkt aan het werven van nieuwe studenten voor de jaren daarna. En dan specifiek civiele techniek studenten. Want veel jongeren hebben geen idee wat dat is en dat is terug te zien in de aanmeldingen. Dat moet natuurlijk veranderen, want Nederland zit te springen om meer civieltechnische professionals! Lees meer >

Op 7 en 8 juni 2023 waren de leden van de DBE-stichtingsraad te gast bij De Haagse Hogeschool voor de DBE-tweedaagse, de jaarlijkse excursie naar één van de 14 hogescholen in het domein. De tweedaagse kende een gevarieerd programma, met aandacht voor ontwikkelingen in het onderwijs en ontwikkelingen in de gebouwde omgeving, en verfrissende perspectieven op bekende thema’s. Lees meer >

Het Nationaal Lectorenplatform Gebouwde Omgeving (NL-GO) zal zich de komende twee jaar met steun van Regieorgaan SIA richten op de drie innovatieprogramma’s (MMIP’s) van TKI Bouw en Techniek. NL-GO brengt lectoraten op het domein Built Environment van veertien hogescholen in Nederland bij elkaar om samen te werken aan een langdurige integrale aanpak van maatschappelijke opgaven. Hogescholen willen actief bijdragen, zowel door onderwijs als met praktijkgericht onderzoek en fieldlabs. Lees meer >

Op uitnodiging van DBE kwamen brancheorganisaties, beroepsverenigingen en andere belangrijke partijen uit de sector op 15 februari 2023 bij elkaar om na te denken over de inrichting van de campagne die civiele techniek meer bekendheid moet geven. Het resultaat: veel goede ideeën én veel animo om mee te blijven denken en doen in de campagne. Lees meer >

Mede dankzij studentenverenigingen kreeg de verduurzamingen van monumenten een boost. En het water van de Amstel kan ongeveer 10.000 huishoudens in het centrum van Amsterdam van warmte voorzien. De docentendag 2023 was een dag vol inspirerende voorbeelden, nieuwe kennismakingen, uitwisseling van ideeën en natuurlijk een rondleiding door het nieuwe Jakoba Mulder Huis van de HvA.

ChatGPT, diversiteit & inclusie, digitale samenwerking en meer. Met 8 verschillende workshops verdeeld over 2 rondes, kun je het middagprogramma van de docentendag naar eigen inzicht invullen. Kiezen hoeft pas op de dag zelf, maar je kunt hier vast lezen welke opties er zijn.

Kom je ook naar de DBE-docentendag 2023 in het nieuwe Jakoba Mulderhuis van de Hogeschool van Amsterdam? De dag start met een inspirerende lezing over verduurzaming door Suze Gehem (De Groene Grachten), gevolgd door en HvA-lectoren Frank Suurenbroek en Jeroen Kluck. In de middag zijn er weer verschillende workshops. En daarna natuurlijk een borrel!

Diversiteit en inclusie. Er wordt veel over gezegd en geschreven. Ook bij veel hogescholen staat het hoog op de beleidsagenda. Maar hoe vertaalt zich dat naar het onderwijs in het domein built environment? Meld je aan voor het DBE-webinar diversiteit & inclusie op 24 november 2022 en ga hierover in gesprek met collega's van andere hogescholen.

Professionals uit het domein spelen een belangrijke rol bij het toekomstbestendig maken van Nederland. Ze zijn onmisbaar voor o.a. de energietransitie, duurzame mobiliteit en het omgaan met klimaatverandering. Er is vooral behoefte aan meer professionals met een civieltechnische opleiding. De hogescholen in het domein zijn samen in actie gekomen om meer bekendheid te geven aan de uitdagingen die er liggen op dit vlak. Een korte update van de resultaten tot nu toe.

Het Bouw en Techniek Innovatiecentrum (BTIC) is per 1 juli 2022 omgedoopt tot Topconsortium voor Kennis en Innovatie (TKI). Als TKI heeft de organisatie meer slagkracht voor het aanjagen van innovatie in de ontwerp-, bouw- en technieksector. TKI Bouw en Techniek richt zich daarbij specifiek op circulair bouwen, levensduurverlenging, klimaatadaptief, natuurinclusief en omgevingsbewust bouwen.

In May 2022, the new domain profile was presented. The document provides a general framework for the specific degree programmes within the built environment domain. An English translation of the short version is now available.

Meer dan 100 docenten uit heel Nederland deden op 17 mei mee aan de docentendag bij Windesheim in Zwolle. Op het programma onder meer de presentatie van het nieuwe domeinprofiel, een vermakelijke Duitse kijk op Nederland, een fietstocht langs traditie en transitie in de gebouwde omgeving van Zwolle en 8 parallelle sessies over onderwijs gerelateerde onderwerpen.

Op 11 en 12 mei 2022 was de stichtingsraad van DBE op excursie in Rotterdam. Er waren rondleidingen en gesprekken op meerdere locaties van de Hogeschool Rotterdam en er was natuurlijk ook aandacht voor de bijzondere gebouwen in het centrum van Rotterdam.

In het middagprogramma van de docentendag kun je aan twee werksessies meedoen. Van te voren opgeven hoeft niet. Maar je kunt hier wel vast lezen wat waar aan de orde komt, zodat je kunt bepalen aan welke sessie je mee wilt doen!

Op donderdag 17 maart 2022 kwamen curriculumcommissieleden van de Civiele Techniek opleidingen van Avans, Windesheim, Hogeschool Rotterdam, HAN, InHolland, NHL Stenden en Saxion bij elkaar bij De Haagse Hogeschool om van en met elkaar te leren. Er was veel herkenning, maar er bleken ook verschillen te zijn, bijvoorbeeld qua positie van de stage.

Van het gas af, omgaan met extreme droogte en overstromingen, hergebruik van materialen. De gebouwde omgeving is volop in beweging. En ook in het onderwijs is de afgelopen het nodige veranderd. Hoogste tijd dus voor een herziening van het oude domeinprofiel uit 2015. Alle hogescholen uit het domein en enkele tientallen vertegenwoordigers uit de beroepspraktijk waren afgelopen jaar betrokken bij het actualisatietraject. Het eindresultaat is nu beschikbaar.

Nederland heeft dringend behoefte aan meer civieltechnische professionals. Onderwijs en bedrijfsleven doen al veel om meer mensen te interesseren voor deze sector. Wat kunnen of moeten zij samen doen voor een groter effect? Op 9 december 2021 kwamen bijna 20 vertegenwoordigers uit onderwijs en bedrijfsleven online bij elkaar om het hier over te hebben.

Op 19 november 2021 vond de derde kennisdag van het Nationaal Lectorenplatform Gebouwde Omgeving (NL-GO) plaats. De kennisdag stond in de teken van 1) de positionering van praktijkgericht onderzoek in het Nederlands landschap van nationale programma’s vanuit het perspectief van integrale regionale ontwikkelingen; en 2) continuïteit van lectorenplatforms en andere samenwerkingen.

Op 5 oktober 2021 gaven onderzoekers Maarten Rutten (Avans Hogeschool) en Christoph Maria Ravesloot (Hogeschool Rotterdam) een inkijkje in hun praktijkgerichte onderzoek naar digitalisering in de bouwindustrie en de verbinding daarvan met het hbo.

Dinsdag 5 oktober 2021 | 15.30-17.00 uur Lector Christoph Maria Ravesloot (Hogeschool Rotterdam) en docent-onderzoeker Maarten Rutten (Avans Hogeschool) vertellen over hun onderzoek en de verbinding met onderwijs. Ook is er ruimte om met collega docenten en onderzoekers in gesprek te gaan over digitalisering. Meld je nu aan!

Mireille Martens, docent bij de opleiding watermanagement van HZ University of Applied Sciences, deed met haar filmpje over podzol, gemaakt in het zwembad-in-aanleg van de buren, mee aan de DBE wedstrijd kennisclips. Het leverde haar de eerste prijs op. Gefeliciteerd Mireille!

Tijdens de tweede werkveld bijeenkomst in het kader van de actualisatie van het domeinprofiel gingen de deelnemers in gesprek over de belangrijkste ingrediënten voor goed BE-onderwijs. Conclusie: het ideale BE-onderwijs vindt grotendeels plaats in de praktijk.

Op 20 april 2021 organiseert het Domein Built Environment een bijeenkomst voor iedereen in het hbo die iets met de energietransitie te maken heeft, of wil hebben. Dus ook voor mensen van buiten het domein.

In het voorjaar komt er op de website van het Domein Built Environment (DBE) ruimte voor het delen van filmpjes. Daar willen we feestelijk mee van start gaan. Daarom organiseren we een wedstrijd voor docenten DBE. Dus: stuur ons je beste, leukste of mooiste filmpje en maak kans op een prijs van 750 euro!

Tijdens de eerste werkveld bijeenkomst in het kader van de actualisatie van het domeinprofiel hebben ongeveer 25 vertegenwoordigers van bedrijven, overheidsorganisaties en brancheverenigingen suggesties gedeeld voor aanpassingen van het domeinprofiel.

Op 10 december kwamen lectoren uit het domein Built Environment en vertegenwoordigers van SIA, BTIC en Bouwend Nederland online bij elkaar, met als doel het geven van een eerste aanzet voor een langdurige integrale aanpak van maatschappelijke opgaven.

Max van de Ven, student bij Zuyd Hogeschool, heeft met zijn ontwerp de logowedstrijd gewonnen. In het nieuwe jaar zal het nieuwe logo worden toegepast op de website van het domein en andere communicatiemiddelen.

Op 16 december 2020 van 15.00-17.00 uur vindt de eerste online kennisdag van het Nationale Lectorenplatform Gebouwde Omgeving plaats. Thema's die op de agenda staan zijn: circulariteit, digitalisering, infrastructuur, energietransitie bestaande bouw en gebiedsontwikkeling & klimaatadaptatie.

In de aanloop naar het webinar zijn we allerlei interessante websites en filmpjes tegengekomen. En tijdens het webinar komen er vast nog veel meer in beeld. Daarom deze pagina speciaal om al die handige links bij elkaar te zetten.

Vanwege covid-19 kiest het domein Built Environment voor een nieuwe vorm om van én met elkaar te leren: het webinar. De eerste vindt plaats op dinsdag 24 november van 15.30-17.00 uur. Aanmelden kan nu!

Binnenkort gaat de HOG Bouw & Ruimte anders heten: Domein Built Environment. Daar hoort een nieuw logo bij. Daarom organiseren we een logo-ontwerpwedstrijd. Doe jij mee?

Per 1 september 2020 is NL-GO van start gegaan, het Nationaal Lectorenplatform Gebouwde Omgeving. Lectoren van verschillende hogescholen werken hierin samen aan vraagstukken rondom onder meer digitalisering, circulariteit en klimaatadaptatie.

Het Domein Built Environment en Domein Applied Science zijn met ingang van juni 2020 een samenwerking gestart.

De werkgroep van lectoren heeft het stuk Positionering Praktijkgericht Onderzoek opgeleverd. Van hieruit kan worden gewerkt aan de ontwikkeling van een Lectorenplatform Gebouwde Omgeving.

Op 7 november 2017 organiseert de HOG Bouw en Ruimte haar jaarlijkse Docentendag. Het programma volgt z.s.m. maar noteer de datum alvast in uw agenda!

Hier vindt u het eindrapport ECORYS onderzoek beroepenveldcommissies.

Samen bouwen en ruimte geven aan de toekomst. Eindkwalificaties Domein Built...